Strona domowa Aktualno┼Ťci Jak nie przysn─ů─ç za k├│┼ékiem? Prostujemy!

Jak nie przysn─ů─ç za k├│┼ékiem? Prostujemy!

1
0
Jak nie przysn─ů─ç za k├│┼ékiem? Prostujemy!

Poradnik ÔÇťNa d┼éugi dystans. Jak nie przysn─ů─ç za k├│┼ékiemÔÇŁ to 10 rad, jak przetrwa─ç trudy d┼éugiej i monotonnej podr├│┼╝y. Na pierwszy rzut oka jest to bardzo cenna inicjatywa, zm─Öczenie jest bowiem g┼é├│wn─ů przyczyn─ů wypadk├│w na autostradach. Jednak poradnik ten to subiektywny przegl─ůd dobrych rad, wzmacniaj─ůcych ÔÇô i tak ju┼╝ silne w naszym spo┼éecze┼ästwie ÔÇô mity i z┼éudzenia na temat sposob├│w radzenia sobie ze zm─Öczeniem za k├│┼ékiem.

Eksperci dzia┼éaj─ůcej na rzecz bezpiecze┼ästwa ruchu drogowego Fundacji ZenDriving postanowili ustosunkowa─ç si─Ö do poradnika: – Kierowcy bardzo cz─Östo decyduj─ů si─Ö kontynuowa─ç podr├│┼╝ pomimo zm─Öczenia. Chc─ů zaoszcz─Ödzi─ç na czasie, szybko dotrze─ç do celu. Si─Ögaj─ů po strategie, kt├│re tylko cz─Ö┼Ťciowo s─ů skuteczne, poprawiaj─ů samopoczucie na kr├│tki moment, ale przy tym upo┼Ťledzaj─ů inne funkcje poznawcze niezb─Ödne do sprawnego kierowania pojazdem ÔÇô przekonuje psycholog dr Anna Kwiecie┼ä.

Przekonania na temat efektywno┼Ťci niekt├│rych strategii radzenia sobie ze zm─Öczeniem za kierownic─ů podzielane s─ů przez wielu kierowc├│w, tymczasem regularne badania na du┼╝ych pr├│bach kierowc├│w zawodowych i amator├│w negatywnie weryfikuj─ů ich skuteczno┼Ť─ç. Fakt, ┼╝e kierowca dotar┼é do celu pomimo zm─Öczenia, nie jest dowodem ich efektywno┼Ťci.

– Autorzy zastrzegaj─ů, i┼╝ poradnik jest ÔÇ×p├│┼é ┼╝artem, p├│┼é serioÔÇŁ, jednak warto pami─Öta─ç, ┼╝e na polskich drogach ka┼╝dego roku traci ┼╝ycie ok. 3 000 os├│b i ok. 40 000 zostaje rannych, zatem bezpiecze┼ästwo ruchu drogowego nie wydaje si─Ö tematem do ┼╝art├│w. Popularyzowanie tego typu nierzetelnych informacji, zw┼éaszcza w┼Ťr├│d m┼éodych ludzi, mo┼╝e by─ç tragiczne w skutkach. Dlatego czujemy si─Ö w obowi─ůzku je sprostowa─ç ÔÇô twierdzi Katarzyna Kozak-Piskorska, prezes Fundacji.

Porozmawiaj z pasa┼╝erem? CZ─ś┼ÜCIOWO PRAWDA

Rozmowa z pasa┼╝erem nie tylko pozwala podtrzyma─ç czujno┼Ť─ç i zmniejsza poczucie zm─Öczenia tras─ů. Wiele danych wskazuje r├│wnie┼╝ na to, ┼╝e rozmawianie podczas jazdy z pasa┼╝erem wywiera pozytywny wp┼éyw na przebieg i bezpiecze┼ästwo jazdy. Rozmawianie z pasa┼╝erem, w odr├│┼╝nieniu od rozmawiania przez telefon, jest mniej obci─ů┼╝aj─ůce poznawczo oraz powoduje mniej b┼é─Öd├│w i kolizji. Tylko 31% kierowc├│w rozmawiaj─ůcych przez telefon zdejmuje nog─Ö z gazu i dostosowuje pr─Ödko┼Ť─ç do utrudnionych warunk├│w na drodze, natomiast robi to 69% kierowc├│w, kt├│rym towarzyszy pasa┼╝er i 56% kierowc├│w jad─ůcych samemu i nieprowadz─ůcych rozmowy.

Sytuacja drogowa cz─Östo jest te┼╝ w─ůtkiem rozmowy prowadzonej mi─Ödzy kierowc─ů a pasa┼╝erem. Pasa┼╝er na przednim siedzeniu mo┼╝e wspiera─ç kierowc─Ö w obserwowaniu otoczenia, zwraca jego uwag─Ö na wa┼╝ne szczeg├│┼éy ÔÇô posiada dodatkow─ů par─Ö oczu i uszu, kt├│r─ů wykorzystuje do analizowania sytuacji drogowej. Dziel─ůc si─Ö obserwacjami z kierowc─ů, poszerza jego zakres uwagi, dzi─Öki czemu kierowca pope┼énia mniej b┼é─Öd├│w podczas prowadzenia pojazdu.

Natomiast rozmowy wzbudzaj─ůce silne emocje rozpraszaj─ů uwag─Ö kierowcy. Priorytetem dla kierowcy staje si─Ö regulacja emocji i ograniczona pula zasob├│w uwagi jest wykorzystywana na pozbycie si─Ö nieprzyjemnego stanu emocjonalnego. Na sprawne i bezpieczne prowadzenie samochodu mo┼╝e nie wystarczy─ç uwagi, schodzi ono na dalszy plan. Podobnie dzieje si─Ö, je┼Ťli rozmowa wymaga podj─Öcia przez kierowc─Ö wa┼╝nych ale niezwi─ůzanych z kierowaniem decyzji. Wsparciem dla kierowcy podczas d┼éugich tras b─Öd─ů wi─Öc rozmowy na ÔÇťbezpieczneÔÇŁ, niezobowi─ůzuj─ůce tematy.

Zadbaj o zmiennika? PRAWDA

Jest to jeden z trzech, obok postoju i drzemki, najbardziej niezawodnych sposob├│w na odpoczynek i unikni─Öcie wypadku spowodowanego zm─Öczeniem.

Zadzwo┼ä do bliskiej osoby? MIT

Cho─ç rozmawianie przez zestaw g┼éo┼Ťnom├│wi─ůcy jest jeszcze w Polsce zgodne z prawem, stanowi niemal takie samo ryzyko, jak prowadzenie rozmowy bez zestawu ÔÇô tracimy z pola widzenia nawet 50% informacji o sytuacji drogowej, a aktywno┼Ť─ç obszar├│w m├│zgu odpowiedzialnych za widzenie zmniejsza si─Ö o 37% ÔÇô dostrzegamy tylko to, co wprost przed nami, a pomijamy to, co si─Ö dzieje na peryferiach pola widzenia. Istnieje wi─Öc powa┼╝ne ryzyko, ┼╝e nie dostrze┼╝emy np. pieszego wchodz─ůcego na jezdni─Ö lub nadje┼╝d┼╝aj─ůcego z prawej strony rowerzysty.

Znane jest tylko jedno badanie, w kt├│rym wykazano, ┼╝e prowadzenie kr├│tkich (5-minutowych) rozm├│w telefonicznych mo┼╝e ochroni─ç kierowc├│w TIR-├│w na nocnych, monotonnych trasach przed mikroza┼Ťni─Öciami. Kierowcy bior─ůcy udzia┼é w tym badaniu subiektywnie czuli si─Ö bardziej pobudzeni, wskazywa┼é na to zapis EEG oraz cz─Östotliwo┼Ť─ç mrugania. Przewa┼╝aj─ůca cz─Ö┼Ť─ç bada┼ä wskazuje na to, ┼╝e rozmawianie przez telefon obci─ů┼╝a umys┼é i nara┼╝a na b┼é─Ödy. Mniej obci─ů┼╝aj─ůce dla umys┼éu okazuje si─Ö rozmawianie przez CB radio, s┼éuchanie powie┼Ťci czytanych oraz powtarzanie s┼é├│wek z j─Özyka obcego.

Unikaj nadmiernego ciep┼éa w samochodzie? CZ─ś┼ÜCIOWO PRAWDA

Powszechnie wiadomo, ┼╝e zbyt wysoka temperatura we wn─Ötrzach dom├│w i aut nie jest sprzyjaj─ůca dla organizmu cz┼éowieka, jednak jej obni┼╝enie ÔÇô poza chwilow─ů z┼éudn─ů popraw─ů samopoczucia ÔÇô nie zredukuje zm─Öczenia kierowcy, na kt├│re jedynym remedium jest odpoczynek.

┼╗uj gum─Ö? PRAWDA

┼╗ucie gumy przyczynia si─Ö do obni┼╝enia senno┼Ťci w ci─ůgu dnia i wzmaga czujno┼Ť─ç. Podobny efekt zaobserwowano w┼Ťr├│d kierowc├│w trenuj─ůcych jazd─Ö na symulatorach. Kierowcy ┼╝uj─ůcy gum─Ö w mniejszym stopniu przekraczali dozwolon─ů pr─Ödko┼Ť─ç oraz lepiej ÔÇťtrzymali si─Ö drogiÔÇŁ ni┼╝ kierowcy w warunkach kontrolnych.

S┼éuchaj g┼éo┼Ťnej muzyki? CZ─ś┼ÜCIOWO PRAWDA

60% kierowc├│w twierdzi, ┼╝e muzyka pomaga im w walce ze zm─Öczeniem (Europejski Baromert Odpowiedzialnej Jazdy, 2016). Ponownie, s┼éuchanie muzyki nie powinno zast─Öpowa─ç regularnego odpoczynku w trasie. Muzyka rzeczywi┼Ťcie pozytywnie przyczynia si─Ö do sprawno┼Ťci za kierownic─ů. Kierowcy, kt├│rzy s┼éuchali muzyki ÔÇô w por├│wnaniu do tych, kt├│rzy jej nie s┼éuchali ÔÇô po pierwsze lepiej dostosowywali swoj─ů pr─Ödko┼Ť─ç do pr─Ödko┼Ťci poprzedzaj─ůcego ich samochodu. Na zmiany jego pr─Ödko┼Ťci reagowali o ┼Ťrednio 1 sekund─Ö szybciej. Po drugie cz─Ö┼Ťciej unikali zderzenia z samochodem niespodziewanie wyje┼╝d┼╝aj─ůcym z parkingu.

W┼é─ůczenie muzyki podnosi zbyt niski poziom pobudzenia organizmu, co sprzyja walce z nud─ů oraz zmniejsza zm─Öczenie uwagi. Muzyka spe┼énia swoj─ů pobudzaj─ůc─ů funkcj─Ö niezale┼╝nie od jej g┼éo┼Ťno┼Ťci. G┼éo┼Ťna nie jest bardziej pobudzaj─ůca ni┼╝ umiarkowanie g┼éo┼Ťna. Najwi─Ökszy wzrost poziomu pobudzenia zauwa┼╝ymy w pierwszych 20 minutach jazdy. Po up┼éywie tego czasu poziom pobudzenia jest podobny wtedy gdy s┼éuchamy g┼éo┼Ťnej i umiarkowanie g┼éo┼Ťnej muzyki. Oznacza to, ┼╝e dla wzrostu czujno┼Ťci nie jest potrzebne bombardowanie zmys┼é├│w g┼éo┼Ťn─ů muzyk─ů przez kilka godzin monotonnej jazdy.

Otw├│rz na moment okno? MIT

Podobnie jak w punkcie czwartym ÔÇô warto samoch├│d wietrzy─ç i dba─ç o odpowiedni─ů ilo┼Ť─ç tlenu. Jego brak wzmaga ziewanie, dzia┼éa usypiaj─ůco. Czyste powietrze dobrze wp┼éywa r├│wnie┼╝ na nasz wzrok. 60% kierowc├│w wyznaje fa┼észywe przekonanie, ┼╝e jazda przy otwartych oknach jest pomocna w walce ze zm─Öczeniem, jednak temperatura i jako┼Ť─ç powietrza nie ma wp┼éywu na stopie┼ä zm─Öczenia kierowcy.

Przyspiesz? MIT

W ramach walki z monotoni─ů jazdy lepiej zrobi─ç sobie post├│j zamiast dodawa─ç gazu ÔÇô i tak ma┼éo kto w Polsce przestrzega ogranicze┼ä pr─Ödko┼Ťci. Zach─Öcanie zm─Öczonego kierowcy do szybkiej jazdy to jak odbezpieczenie na┼éadowanej broniÔÇŽ

Zjed┼║ na kr├│tki post├│j i wypij energetyka? PRAWDA

Oczywi┼Ťcie post├│j ÔÇô zamiast stanowi─ç ostateczno┼Ť─ç ÔÇô powinien by─ç uznawany za pierwsz─ů (a nie przedostatni─ů) zasad─Ö zm─Öczonego kierowcy. Na tle innych narod├│w europejskich, polscy kierowcy prowadz─ů pojazd bez odpoczynku rekordowo d┼éugo. Podczas d┼éugiej podr├│┼╝y zatrzymuj─ů ┼Ťrodek lokomocji na odpoczynek po 3 godzinach 54 minutach prowadzenia samochodu. Tymczasem zalecenia wskazuj─ů, by robi─ç przerwy w podr├│┼╝y co 2 ÔÇô 2,5 godziny lub kiedy poczujemy si─Ö znu┼╝eni.

Warto zrobi─ç kr├│tki spacer, kilka prostych ─çwicze┼ä fizycznych i g┼é─Öbszych oddech├│w. Naukowcy dowiedli, ┼╝e skutki zm─Öczenia efektywnie znosz─ů dwie strategie: zatrzymanie si─Ö na post├│j i wypicie napoju zawieraj─ůcego kofein─Ö (150 mg). Ostatnio okaza┼éo si─Ö r├│wnie┼╝, ┼╝e ┼é─ůczenie tych dw├│ch strategii jeszcze skuteczniej obni┼╝a poziom zm─Öczenia. Efekt pobudzenia i wzmo┼╝enia czujno┼Ťci utrzymywa┼é si─Ö do 100 minut.

Problematyczna i ryzykowna staje si─Ö natomiast sytuacja, w kt├│rej kierowcy korzystaj─ů z energetyk├│w zamiast odpoczynku. Wierz─ů bowiem, ┼╝e nap├│j ten dzia┼éa cuda i czyni ich odpornymi na skutki zm─Öczenia, przez co prowadz─ů wiele godzin bez postoju, nie zwa┼╝aj─ůc przy tym na bezpieczne dla organizmu dobowe dawki kofeiny.

Utnij sobie drzemk─Ö? PRAWDA

Drzemka to akurat jedna z najbardziej skutecznych i najmniej kontrowersyjnych metod regeneracji organizmu. Drzemka trwaj─ůca od 2 do 5 minut jest w stanie efektywnie wyeliminowa─ç senno┼Ť─ç, natomiast drzemka trwaj─ůca od 5 do 20 minut poprawia koncentracj─Ö, ┼╝ywotno┼Ť─ç i sprawno┼Ť─ç fizyczn─ů.

W podr├│┼╝y warto tak┼╝e uszanowa─ç rytm dobowy cz┼éowieka. Najbardziej ryzykowne godziny do prowadzenia samochodu to okolice godziny 4 w nocy, kiedy wyst─Öpuje najwi─Öksze ryzyko mikrodrzemki oraz godzina 14 po po┼éudniu, kiedy spowalniaj─ů wszystkie procesy i sprawno┼Ť─ç kierowcy jest obni┼╝ona ÔÇô w tych godzinach warto zaplanowa─ç post├│j lub drzemk─Ö.

Pokaż więcej artykułów
Poka┼╝ wi─Öcej artyku┼é├│w z  Aktualno┼Ťci

Jeden komentarz

  1. Karol88

    6 marca 2017 w 12:06

    ja stosuje praktyk─Ö, ┼╝e mam zmienika albo cz─Öste postoje i energetyki ­čśÇ

    Odpowiedz

Dodaj komentarz

Tw├│j adres email nie zostanie opublikowany. Pola, kt├│rych wype┼énienie jest wymagane, s─ů oznaczone symbolem *

Zobacz tak┼╝e

Nasz zwi─ůzek si─Ö rozpada

Rozpad zwi─ůzku, rozw├│d – nie jest niczym przyjemnym. Czasami jednak tak si…